بررسي نقش و طرح فرش دستباف ايران؛)مطالعه موردي فرش نائين(

كارشناسي ارشد

پژوهش هنر

تهران شرق

1403

تاريخ ثبت در تهران شرق يكشنبه 1403/3/20

صحافي شده ندازد

طوسيان

دانشگاه پيام نور مركز تهران شرق

فرش دستباف ايران از نقشها و طرحهاي متفاوت الهام گرفته است. اين هنر اصيل در ايران قدمتي ديرينه دارد كه به فرش پازيريك برمي گردد كه با توجه به نقشها و طرح ها،آن را به دوران هخامشي و نقشهاي تخت جمشيد نسبت دادهاند. قاليبافي از اصيل ترين هنرهاي سنتي در ايران است كه براساس سنت، سينه به سينه از نسلهاي گذشته به نسلهاي كنوني انتقال يافته است. گاهي اين هنر دستخوش تغيير و تحولاتي گشته است و در مواقعي بدون كوچكترين تحولي به نسل بعد انتقال داده شده است. طرحها و نقشهاي فرش دستباف به گذشتههاي دور برمي گردد، ليكن امكان دارد كه ماهيت آن دچار تغييراتي شده باشد. پيشرفت تكنولوژي در زمينه توليد فرش باعث شده كه بسياري از صنايع فرش سنتي، نقش كم رنگي پيدا كنند. در هر خطه از ايران عزيزمان فرشهاي خاص آن ناحيه بافته ميشود و نقشهاي آنها با يكديگر متفاوت است كه جلوهي از سنتها و آداب و رسوم مردم آن منطقه است و با توجه به محدودهي جغرافيايي آن ناحيه، برند خاص خود را دارد. از گذشته تا زمان حال، فرشهاي دستباف ايران بنا به تغييرات شرايط زندگي مردم از لحاظ مكاني و زماني و همچنين آداب و رسوم مردمان اين ديار كهن، تغييرات چشمگيري پيدا كرده است. استان اصفهان از منطقههاي اصلي بافندگي فرش در ايران است و داراي سبك بافندگي شهري، روستايي و عشايري ميباشد. در اين ميان شهر اصفهان ،كاشان و نايين بيشترين توليد فرش دستباف شهري را از آن خود كرده است. در اين پژوهش سعي بر اين شده است تا طرحها و نقشهاي فرش دستباف ايران با نگرش ويژه به فرش نايين مورد بررسي قرار گرفته شود. اطلاعات در اين زمينه از طريق مشاهده و مصاحبه با قالي بافان ناييني جمعآوري شده است، همچنين اطلاعات مفيدي از طريق مطالعات ميداني و كتابخانهاي گردآوري شده است و به صورت پژوهش توصيفي، تدوين شده است.

75289