25286پ

Phonological Metathesis in Azeri Turkish in the Framework of the Optimality Theory

كارشناسي ارشد

زبان¬شناسي همگاني

دانشگاه پيام نور مركز تهران جنوب

1399-1400

1402/09/13

عالي

125ص

احمد خاني، محمد رضا

كريمي، علي

106-115ص

Metathesis, Optimality theory, Azeri Turkish language, Phonology, Consonant Clusters

تهران جنوب

قلـب(جابجايي) واجـي فرايندي است كه در آن در برخي زبان¬ها تحت شرايط خاصي آرايش خطي آواها معكوس مي¬شود. بر اساس نظريه بهينگي دستور همه زبان¬هاي طبيعي (زبان مورد استفاده بشر) داراي چارچوب¬ها يا به اصطلاح محدوديت¬هايي (constraints) هستند. به اعتقاد برخي از محققين قلب واجي ساختارهاي بهتري به دست مي¬دهد و يكپارچگي و همـاهنگي سيسـتم آوايـي زبـان¬هـا را حفـظ مـي¬كنـد. همچنـين انـواع خوشـه¬هـاي همخواني غيرقابل تلفظ با خوشه¬هـاي سـاده جـايگزينمي¬شوند.در اين مطالعه، نظرية بهينگي كه كاربرد آن به ويژه در حوزة واج شناسي است، درجهت تبيين اين فرايند ارزيابي مي¬شود.تحقيق حاضر قصد دارد با تجزيه و تحليل كلماتي از زبان تركي آذري انواع قلب واجي را در زبان تركي آذري شناسايي كند. جامعة آماريشــامل نمونه¬گيري تصادفي از بين كساني است كه قادر به صحبت كردن به زبان تركي آذري و برقراري ارتباط با پژوهشگر مي¬باشند و در محدوده جغرافيايي تبريز و روستاهاي اطراف آن زندگي مي¬كنند.در اين تحقيق جمع¬آوري داده¬ها به صورت ميدانياز طريق نشان دادن تصوير اشيا يا پخش صداي مورد نظر مثلا سرفه كردن و يا سوالات از شركت كننده در تحقيق به نحوي كه وي را تشويق به استفاده از كلمه مورد نظر در جملاتش كند،انجام شده است. در مجموع اطلاعات دموگرافيك و نتيجه تلفظ واژه¬هايانتخابي توسط شركت¬كنندگان در پرسشنامه گردآوري شده است. ابزارمورد استفاده پرسشنامه،عكس،ابزارپخشصداومصاحبهمي¬باشد.در اين پژوهش 60 نفربا ميانگين سني 9/24 ±32/44سالدرفواصلسني5-88سالشركتكردند. 60 واژه انتخابي و نتيجه قلب واجي در مورد اين 60 واژه بررسي و مورد ارزيابي قرار گرفتند.در كل 3384 كلمه ادا شد 216 كلمه به دليل عدم آشنايي شركت كنندگان ادا نشد. از 3384 كلمه ادا شده 1001 واژه دچار قلب واجي شده است. بيشترين موارد قلب مربوط به واژگان اوگسورمك ( 100 درصد)،گوسترديم (3/93 درصد) و ديكسينمك (3/93 درصد) مي¬باشد. بيشترين بسامد وقوع قلب واجي به طور معني¬داري در اين مطالعه شامل همخوان¬هاي r لثوي-لرزشي-واك دار و s لثوي-سايشي-بيواك و k نرم كامي- انفجاري-بي واك مي¬باشد. همچنين با افزايش سن ميانگين بسامد قلب واجي به طور معني¬داري افزايش يافته و با افزايش سطح تحصيلات ميانگين قلب واجي به طور معني¬داري كاهش يافته است. بر اساس يافته-هاي اين تحقيق قلب واجي شنيداري بيشترين بسامد وقوع را در زبان تركي آذري داشته است.

1403/02/23

75119