پ.الف.224

كارشناسي ارشد

زبان وادبيات فارسي - زبان وادبيات فارسي

پيام نور شيراز

1398-99

1401/09/22

115ص.

صادقي نقد علي عليا ، فاطمه

خيرانديش ،سيد مهدي

كتابنامه:ص.114-106

حكيم ‌ابوالمجد مجدود بن‌ آدم‌ سنايي، در سده‌ي‌ پنجم‌ در شهر غزنين‌ به‌ دنيا آمد. زندگي او مقارن دوره‌ي دوم حكومت غزنويان است. وي مقدمات علم و ادب را در شهر غزنين آموخت. حيات ادبي سنايي‌، شامل دو دوره متفاوت است. درون‌مايه‌ي شعر او در آغاز شاعري، چيزي درحدود سروده‌هاي شاعران حاشيه‌ي دربارهاي پادشاهان غزنوي است. دوره‌ي دوم حيات ادبي او كه نتيجه‌ي تحوّل روحاني شگرف اوست، هم ازنظر درون‌مايه‌ي اجتماعي شعري هم از نظر واردكردن انديشه‌ي عرفاني‌ به‌ كالبد شعر‌، زمينه‌ي تحوّلي‌ وسيع‌ را در نگرش‌ و شيوه‌ي فكر شاعران‌ پس‌ از خود به‌ وجود ‌آورد. پس از سنايي، بسياري از شاعران به سرودن شعرهايي با درون‌مايه‌هاي عرفاني و تعليمي روي آوردند. شعر سنايي از نظر درون‌مايه‌هاي اجتماعي نيز در تاريخ شعر فارسي بسيار شايان توجه است. او از نخستين شاعراني است كه به‌صورت گسترده و براي نخستين‌بار به‌ نقد اصناف اجتماعي پرداخته است. در پژوهش حاضر به بررسي مفاهيم اجتماعي در ديوان اشعار سنايي غزنوي به روش توصيفي تحليلي و با هدف بررسي دوران زندگي سنايي و چگونگي بازتاب مؤلفه‌هاي اجتماعي در اشعار اين شاعر نامدار پرداخته شده است. در اين پژوهش، مؤلفه‌هاي اجتماعي در همه‌ي اشعار سنايي غزنوي به تفصيل بررسي شده است. نتايج پژوهش نشان داد حكيم سنايي در اعتراض به اوضاع آشفته‌ي جامعه‌ي روزگار خود كه ارزش‌هاي اخلاقي در آن در معرض دگرگوني بوده را به باد انتقاد گرفته است.

73339