پ.الف.222

كارشناسي ارشد

زبان وادبيات فارسي - زبان وادبيات فارسي

پيام نور شيراز

1397-98

1401/06/21

289ص.

جعفري ،اسداله

چيت سازي ،الهه

كتابنامه:ص.288-281

مضامين نوستالژيك از عوامل تأثيرگذار در آثار هنري به شمار مي¬آيند كه از ديدگاه روان¬شناختي نيز مورد توجه هستند. آرزوها و رخدادهاي فردي و تجربيات اجتماعي ناشي از محيط شاعر يا نويسنده، نقشي مهم در توجه ناخودآگاه يا خودآگاه شاعر به مفاهيم نوستالژيك دارد. در اين پژوهش با به كارگيري روش كتابخانه¬اي، ابتدا سبك شعري شاعران مورد پژوهش؛ رهي معيّري، مهدي حميدي شيرازي و رحيم معيني كرمانشاهي، مورد بررسي اجمالي قرار گرفته است. سپس، كاربرد انواع مضامين نوستالژيك در كلام ادبي در دو دستۀ نوستالژي اجتماعي و فردي و هر يك در دو بخش گذشته¬نگر و آينده¬نگر، بيان شده است. در مقايسۀ ميزان بهره¬مندي شاعران از انواع مفاهيم نوستالژيك با توجه به دسته¬بندي¬هاي انجام شده به اين نتيجه رسيديم كه مضامين فردي در مقايسه با مضامين اجتماعي و مفاهيم گذشته¬نگر در مقايسه با مفاهيم آينده¬نگر، سهم بيشتري در كاربرد مفاهيم نوستالژيك آثار ادبي ايشان دارند. آشنايي با زندگي¬نامه، باورهاي شاعران و اوضاع و شرايط اجتماعي مي¬تواند ما را به درك بهتر مضامين نوستالژيك ديوان شعري آنان رهنمون سازد. به عبارتي ديگر با توجه به ناخودآگاه فردي و جمعي شاعران مورد پژوهش، حسرت نسبت به گذشتۀ خوشايند و باشكوه و يا آرزوي آينده¬اي آرماني و دلپذير، مضمون¬هاي نوستالژيك اشعار آنها را تشكيل مي¬دهد. نوستالژي ياد ايام وصال (غم دوري از معشوق) در بخش فردي گذشته¬نگر در اشعار دو تن از شاعران؛ معيّري و حميدي شيرازي به دليل شكست عشقي و ناكامي در وصال به معشوق نمود مي¬يابد. در ديگر شاعر؛ معيني كرمانشاهي نيز بيشتر از روي بهره¬گيري از سنت ادبي مضامين عاشقانه است. اين مضمون، پرتكرارترين مضمون نوستالژيك در اشعار شاعران مورد پژوهش مي¬باشد. بخش اجتماعي آينده¬نگر نيز با مضمون آرمانشهر، كمترين ابيات نوستالژيك را در بين اشعار شاعران مورد پژوهش به خود اختصاص مي¬دهد. شايد بتوان گفت كه پرداخت شاعران مورد پژوهش به مضامين نوستالژيك، يكي از علل استقبال از اشعار و ترانه¬هاي آنها مي¬باشد.

73336