293

Investigating the role of Mirza Yahya Dolatabadi in the Constitutional Revolution

كارشناسي ارشد

تاريخ گرايش: تاريخ ايران اسلامي

دانشگاه پيام نور مركز پاكدشت

1391

1398/04/12

خوب

99ص.

بيگدلي، محسن

نجفي،‌كريم

94-97

دانشگاه پيام نور مركز پاكدشت

اين پژوهش با روش كتابخآن‌هاي و اسنادي و با هدف شناخت و بررسي نقش ميرزا يحيي دولت‌آبادي در انقلاب مشروطيت سامان يافته است. داده‌ها حاكي از آن است كه، يحيي دولت‌آبادي در يك خانواده روحاني در دولت‌آباد اصفهان به دنيا آمد و تحصيلات ابتدايي را در دولت‌آباد و اصفهان سپري كرد و به همراه پدر به عراقه رفته و تحصيلات حوزوي را در سامرا و نجف نزد استاداني همچون ميرزاي شيرازي، آخوند ملاكاظم خراساني، ميرزا ابولحسن جلوه و ميرزا حسن آشتياني تكميل نمود و هم زمان به جنبش آزادي خواهي ايرانيان براي برقراي مشروطيت پيوست. او در جواني و براي نخستين با در محضر درس استاد غلامرضا خوش نويس در تهران با ادبا و دانشمندان و افكار نوي آن‌ها آشنا گشت و افكار دگر انديشاني چون ملكم خان، سيد جمال‌الدين اسد‌آبادي، آخوند‌زاده قفقازي و مستشارالدوله را درك نمود. دستاوردهاي تمدن جديد و انتشار علوم و معارف و كتب و جرايد و ترقي كشورهايي چون روس و عثماني تاثير عميقي در يحيي باقي گذاشتند. يحيي بخاطر تلاش مستمرش در توسعه و ترويج معارف در تمام آن سالها يكي از اعضاي ثابت انجمن معارف بود تا جايي كه مظفرالدين شاه رياست مدارس ابتدايي پايتخت را به و ي سپرد و اگر چه در انقلاب مشروطيت يك متفكر سياسي و يا تئورسين انقلاب نبود و در جريان مهاجرت و بست نشيني علما در حرم حضرت عبدالعظيم شركت نكرد ولي با همفكران خود در جلسات خصوصي او ضاع را زير نظر داشت او بخاطر ارتباط دوستآن‌هاش با شمس‌الدين بيگ سفير عثماني و به توصيه و موافقت علما از طريق سفير مزبور در خواست‌هاي آنان را به اطلاع شاه رساند كه مهمترين آن‌ها تاسيس عدالتخانه بود. او در مراحل مختلف انقلاب نقش و ساطت در اموري را كه به عهده‌اش گذارده بودند بخوبي به انجام رساند. دولت‌آبادي در راستاي تاسيس مدارس نوين تلاش زيادي كرد و با سرمايه خود چند مدرسه ايجاد نمود و در تاسيس چندين مدرسه نقش عمده‌اي را ايفا كرد. تفكرات روشن فكرانه و حس آزادي خواهي دولت‌آبادي باعث شد با ديكتاتوري قاجاريه به مبارزه برخواسته و در اين راه از مروجين انديشه‌هاي نودر جامعه باشد. آرمآن‌ها و آرزوهاي او ، ايراني آزاد، قانون مدار و پيشرفته بود كه با انقلاب مشروطه به دنياي جديد پي گذارد. و آزادي، دمكراسي، محدوديت قدرت مطلقه و اختيار و مشاركت مردم در عرصه سياسي را به همراه داشته باشد. او در چشم بعضي از علما و روحانيون، نماد ذات بدعت‌آميز مدرنيته، استمرار در حفظ يك هويت مخفي بابي، تلاش براي همسان سازي شدن در حكومت ليبرال زمان خودش و با سعي بر حفظ ظاهر اسلامي بود.

1401/12/09

عبدالهي، مريم

71273