چكيده
فعاليتهاي روز افزون انسان در جهت پيشرفت و توسعه از قبيل انجام پروژههاي عمراني و عمليات ساختماني و تأثيرات اين گونه فعاليتها بر محيطزيست از اهميت زيادي برخوردار است. پروژههاي عمراني به عنوان يكي از منابع آلاينده هوا ميتواند در دو بخش دودهاي ناشي از كاركرد ماشينآلات و دستگاههاي به كار گرفته شده در پروژهها و ذرات گرد و غبار توليدي ناشي از اين گونه فعاليتها مورد بررسي قرار گيرد. در اين تحقيق ميزان آلايندگي و تأثير ماشينآلات ساختماني در آلودگي هوا در پروژه احداث ايستگاه قطار شهري شيراز واقع در ميدان امام حسين شيراز مورد مطالعه و بررسي قرار گرفت. دادهها و پارامترهاي آلودگي هوا از ايستگاه سنجش سازمان حفاظت محيط زيست مستقر در ميدان و نزديك اجراي پروژه شامل PM10, PM2.5 , So2 , No2 , O3 , CO در مقاطع زماني فعاليت پروژه جمعآوري گرديد. اطلاعاتي از مدت زمان فعاليت پروژه، نوع، تعداد ماشينآلات فعال در پروژه و ساعات فعاليت آنها از سازمان قطار شهري جمعآوري گرديد. ضمن توجه به اطلاعات جمعآوري شده از اداره هواشناسي وضعيت جوي و ميزان گرد و غبار در مقاطع زماني موردنظر مشخص گرديد. سوخت مصرفي ماشينآلات و تجهيزات كارگاهي با توجه به ميزان فعاليت كارگاهي روزانه هر دستگاه محاسبه و ميزان آلايندگي براساس ميزان سوخت مصرفي مشخص گرديد. در تجزيه و تحليل و بررسي همه اطلاعات ميزان و درصد آلايندههاي هوا ناشي از فعاليت پروژه عمراني مشخص گرديد. در مقايسه ميانگين آلايندگي، هركدام از آلايندهها ناشي از فعاليت كارگاهي با ميانگين آلايندههاي اندازهگيري توسط ايستگاه سنجش، درصد آلايندگي ناشي از فعاليت كارگاهي به اين صورت ميباشد %56/46=CO، %48/46=O3، %53/49=No2، %68/60=So2، %22/39=Pm10، %08/56=Pm2.5 .
ارتباط مستقيمي بين ميزان آلايندههاي اندازهگيري شده توسط ايستگاه سنجش و ميزان فعاليت كارگاهي مشاهده گرديد بطوريكه در ماههايي كه فعاليت كارگاهي حداكثر وجود داشت شاخص فعاليت كارگاهي ماشينآلات بالاترين اعداد را نشان ميدهد و به همان نسبت ايستگاه سنجش آلودگي هوا نيز اعداد بيشتري براي آلايندهها در اين ماهها نشان ميدهد. دستگاههايي كه شاخص فعاليت كارگاهي بالاتري دارند، مصرف سوخت بيشتر و ميزان سهم بيشتري در آلودگي هوا دارند .