تاثير تنش خشكي بر پارامترهاي فيزيولوژيكي برخي ارقام گياه سورگوم در شرايط كشت درون شيشه‎اي

Effect of Drought Stress on Physiological Parameters of Some Varieties of Sorghum Under In Vitro Culture Conditions

كارشناسي ارشد

زيست شناسي گرايش: علوم گياهي

نجف آباد

1395

1395/06/17

97 صفحه

دكتر رويا رضوي زاده

در محيطهاي طبيعي و شرايط زراعي، گياهان به كرات در معرض تنشهاي محيطي قرار مي گيرند. تنش محيطي از مهمترين عوامل كاهش دهنده محصولات كشاورزي در سطح جهان است. در اين ميان، آب جايگاه ويژه‌اي داشته و همواره از آن به عنوان تاثيرگذارترين عامل بر رشد گياه ياد مي‌شود. كمبود آب بيشترين سهم را در كاهش عملكرد گياهان زراعي دارد. در اين پژوهش تاثير تنش خشكي بر پارامترهاي فيزيولوژيكي برخي ارقام سورگوم در شرايط كشت درون شيشه‌اي بررسي شد. آزمايش در قالب طرح فاكتوريل بر پايه كاملا تصادفي در سه تكرار انجام گرديد. بذرها پس از ضدعفوني كردن در محيط كشتهاي MS حاوي غلظت هاي صفر، 2، 4، 6 و 8 درصد وزني مانيتول (سطوح مختلف خشكي) كشت گرديدند. درصد جوانه‌زني بذرها دو و هفت روز بعد از كشت وپارامترهاي مورفولوژي و بيوشيميايي سه هفته بعد از كشت اندازه‌گيري شد. نتايج حاصل از اين پژوهش نشان داد كه با افزايش تنش خشكي در بين ارقام مختلف، درصد جوانه‌زني كاهش مي‌يابد. تقريبا در تمامي ارقام طول و وزن‌تر و خشك اندام هوايي و ريشه و ميزان كلروفيلa و b و كل و كارتنوئيد كاهش يافته و در جذب فلاونوئيد در طول موج 270، 300 و 330 افزايش مشاهده مي‌شود و در محتوي قند، آنتوسيانين، پرولين، محتوي پروتئين، آنزيم كاتالاز، آسكوربات پر‌اكسيداز و سوپر‌اكسيد‌ديسموتاز اندام هوايي و ريشه افزايش مشاهده مي‌شود. نتايج نشان داد تمام ارقام سورگوم در برابر تنش خشكي، با تغييراتي در پارامترهاي مورفولوژيكي و فيزيولوژيكي به نوعي مقاومت نشان دادند. افزايش فعاليت آنزيم‌هاي آنتي‌اكسيدانت احتمالا از دلايل اصلي مقاومت در برابر تنش خشكي مي‌باشد؛ اما بر اساس درصد جوانه زني، رقم قرمز نسبت به تنش خشكي حساس تر مي‌باشد. بر‌اساس نتايج بدست‌آمده در اين پژوهش، رقم سفيد و سودانگراس متحمل‌تر هستند.

1395/10/23

najafian

39870