QH55

كارشناسي ارشد

زيست شناسي (علوم گياهي

نجف اباد

1390

1390/09/08

86 صفحه

شكوفه انتشاري

مهندس مجيد دانا

كلپوره (Teucrium polium) يك گياه ارزشمند دارويي و متعلّق به خانواده نعناع مي باشد كه به صورت وحشي در بعضي مناطق ايران رشد مي كند. سر شاخه هاي گلدار اين گياه اثر مقوّي، نيرو دهنده و ضدّ تشنّج دارد و در صنايع دارويي به دليل اثر ضدّ توموري مورد توجّه قرار گرفته است. به منظور توسعه كشت اين گياه در مناطق شور، ارزيابي تحمّل به شوري آن از اهميّت ويژه اي برخوردار است. بدين ترتيب در اين تحقيق اثر شوري بر گياه دارويي كلپوره در شرايط هيدروپونيك در قالب طرح كاملاً تصادفي با 2 تكرار در مرحله گياهچه انجام شد. سطوح شوري اعمال شده شامل غلظت هاي300،200،150،100،50،0 و ppm 400 كلريد سديم بود. نتايج بدست آمده نشان داد كه با افزايش شوري تا غلظت 50 و ppm 100، NaCl گياه رشد بهينه اي داشت اما با غلظت بيشتر شوري رشد گياه روند كاهشي داشت كه در ppm 400 از NaCl اين كاهش معني‏دار بود. همچنين با توجّه به اهميّت كشت بافت گياهان، كشت بافت كلپوره بر روي محيط كشت مناسب صورت گرفت. در اين تحقيق از جنين كلپوره و قطعات ريشه، ساقه و برگ براي استحصال كالوس استفاده گرديد. ريزنمونه جنين كلپوره به محيط كشت MS با مقادير مختلف هورموني انتقال يافت. هورمونهاي بكار رفته در اين آزمايشIBA ، BAP، NAAو 2,4-D با غلظتهاي1/0، 5/0، 1 و ppm 2 و IAA با غلظت2 و ppm 4 و Kin با غلظت 3، 2 و ppm 5 بود. همچنين دو هورمون NAA و IBA با غلظتهاي 1/0، 5/0، 1 و ppm 2 نيز انجام گرفت. محيط كشت B5 نيز روي ريزنمونه جنين كلپوره با مقادير مختلف هورموني نظير هورمونهاي NAA، Kin، IAA، IBA با غلظتهاي 1، 2 و ppm 3 بكار رفت. نتايج نشان داد كه محيط MS داراي ppm2 ،NAA و 1 وppm 2 IBA و محيط B5 داراي 1، 2 و ppm 3 NAA و ppm2، Kin و ppm2،IBA باعث القا كالوس شدند. اما بهترين محيط براي استحصال كالوس از جنين T.polium در اين تحقيق محيط MS حاوي ppm2، NAA و محيط B5 حاوي ppm2، NAA بود كه حدود 30% كالوس دهي داشتند در حاليكه 1 و ppm2 IBA در محيط MS و 1 و ppm 3 NAA و ppm2، Kin وIBA در محيط B5 كالوس‏دهي كمتري داشتند. ريزنمونه هاي ريشه، ساقه، برگ نيز به محيط كشت MS با هورمونهايIBA ، BAP، NAAو 2,4-D با غلظت ppm2 و محيط B5 با هورمون NAA با غلظت 1 و ppm2 انجام شد. كه تنها ريزنمونه برگ در محيط B5 با غلظت هورموني ppm2، NAA حدود 40% كالوس دهي داشت.

34364