542پ

The study on allelopathic effect of wild mustard on different cultivars of wheat

كارشناسي ارشد

زيست شناسي – علوم گياهي

دانشگاه پيام نور تهران شرق

1394

1394/6/18

عالي

133ص.

كيارستمي ، خديجه

سبحانيان ، حميد

112-118

Allelopathy, wild mustard , (Sinapis arvensis ) , Wheat morphological characteristics

به¬ منظور بيان توان آللوپاتيك علف¬هرز خردل وحشي Sinapis arvensis) )و نحوة اثر¬ بازدارندگي آن بر روي خصوصيات فيزيولوژيك و مورفولوژيك برخي از ارقام گندم، مجموعه¬اي از آزمون¬هاي زي¬سنجي در چند مرحله با آزمايش فاكتوريل و بر پاية طرح كاملاً تصادفي با دو فاكتور (فاكتور اول اندام هوايي خردل وحشي و اندام زميني خردل وحشي، فاكتور دوم غلظت در 4 سطح) و 3 تكرار بر روي 5 رقم گندم مورد بررسي قرار گرفت. صفات مورد بررسي در اين آزمايش عبارت از: درصد جوانه زني، طول ريشه چه، طول ساقه چه، طول گياهچه، وزن تر و وزن خشك گياهچه و وزن تر و خشك ريشه چه . نتايج تحقيق نشان داد كه عصاره هاي مورد بررسي تاثير معني داري برتمام صفات مزبور داشتند كه بشترين آنها مربوط به غلظت 100 عصاره اندام هاي هوايي بوده است. با افزايش غلظت عصاره ها كاهش معني داري بين تمام صفات اندازه گيري شده مشاهده گرديد. مرحله اول آزمايش شامل عصاره اندام هاي هوايي خردل وحشي باچهارغلظت ( 0،50،75،100 )بود، كه كمترين در صد جوانه زني مربوط به رقم بهرنگ و ميانگين كمترين طول ساقه چه مربوط به رقم دهدشت بود. رقمي كه كمتر تحت تاثير قرار گرفت رقم چمران بود. مرحله دوم آزمايش شامل عصاره ريشه با چهار غلظت (0،50، 75، 100) بود، كه در اين مرحله رقم بهرنگ در همه صفات بيشترين تاثير را پذيرفته ودر اين مرحله صفات فيزيولوژيك از جمله مقدار اسيد آمينه پرولين، مقدار كلروفيل a ،b و كاروتنوئيد ها نيز مورد بررسي قرار گرفتند. با افزايش غلظت عصاره ريشه مقدار پرولين افزايش و مقدار كلرو فيل كاهش يافته. مرحله سوم( مرحله گلداني )شامل دو فاكتور بود؛ فاكتوراول پودر اندام هوايي خردل وحشي با خاك به نسبت هاي مختلف( 0،1، 2 ، 3، 5 ، 8 ، 16 )درصد و فاكتور دوم گندم دهدشت ، كه پس از چهار هفته كاشت بذرها صفات مورد مطالعه اندازه گيري شد. با افزايش مقدار پودر خردل در خاك گلدانها صفات مزبور كاهش يافت و بيشترين اثر كاهشي مربوط به طول ريشه بود. از بررسي صفات فيزيولوژيك مشخص شد با افزايش مقدار پودر خردل در خاك مقدار اسيد آمينه پرولين افزايش و مقدار كلروفيل كاهش يافت. با توجه به نتايج حاصل از آزمايش هاي انجام شده در ميان صفات مورفولوژيك بررسي شده گياهچه، حساس¬ترين صفت از نظر پاسخ به قدرت بازدارندگي عصاره¬هاي اعمال شده طول ريشه بوده و در ميان صفات فيزيولوژيك مورد برررسي نيز بالاترين ميزان حساسيت مربوط به مقدار كلروفيل a بود.

1395/6/15

34115