180پ

Effects of water stress on nitrogen-fixing Rhizobium bacteria activity and root morphology of two soybean varieties

كارشناسي ارشد

مهندسي كشاورزي (زراعت)

دانشگاه پيام نور كرج

1393

1393/11/27

عالي

78ص.

سادات اسيلان ، كمال

جعفري صيادي ، محمد حسن

70-78

Drought stress, Sahar and DPX cultivars, nitrogen fixation, root morphology

گياهان و ارقام مختلف عكس¬العمل متفاوتي در شرايط مختلف محيطي از خود بروز مي¬دهند. اخيراً تلاش هاي زيادي براي توليد ارقام محتمل به خشكي در دنيا انجام شده است. يكي از راه¬هاي ممكن براي افزايش عملكرد شناسايي ارقامي است كه در شرايط وقوع تنش، كاهش عملكرد كمتري داشته و در ضمن در شرايط آبياري مناسب نيز از عملكرد قابل قبولي برخوردار باشند. به منظور بررسي تأثير اثر تنش خشكي بر فعاليت هاي ريزوبيوم تثبيت نيتروژن و مورفولوژي ريشه دو رقم سويا آزمايشي در سال زراعي 1392 به صورت گلداني وآزمايشگاهي به مرحله اجرا درآمد. آزمايش كنترل شده شامل دو تيمار كه تيمار اول دو رقم از گياه سويا سحر (رشد محدود) و DPX (رشد نامحدود) و تيمار دوم تنش خشكي در پنج سطح شاهد، 45، 40، 35 و 30 درصد آب قابل استفاده به صورت فاكتوريل در قالب طرح كاملا تصادفي در چهار تكرار اجرا گرديد. نتايج آزمايش كنترل شده نشان داد ، در تمامي سطوح تنش خشكي صفات رشدي شامل ارتفاع ساقه، تعداد برگ، سطح برگ، وزن تر، وزن خشك، عملكرد، غلظت نيترات، فعاليت آنزيم نيتزات ريداكتاز، طول ريشه، حجم ريشه، وزن تر ريشه، وزن خشك ريشه، غلظت نيترات در ريشه و فعاليت آنزيم نيترات ريداكتاز در ريشه كاهش يافت و روند نزولي در آن ها مشاهده شد و بيشترين كاهش مربوط به سطح خشكي 30 درصد آب قابل استفاده و كمترين كاهش مربوط به تيمار شاهد بود. در بين ارقام سويا بهترين رقم نامحدود DPX در بررسي صفات رقم بود. نتايج حاصل از اين تحقيق نشان داد كه تنش كم آبي باعث ايجاد خساراتي بر صفات مورفولوژيك و فيزيولوژيك گياه سويا مي شود كه اين خسارت در ارقام رشد محدود و رشد نامحدود متفاوت است. رقم DPX نسبت به سحر با توجه به رشد نامحدود بودن داراي برتري كلي از نظر مقاومت به شرايط تنش كم آب بود. تنش كم آبي باعث كاهش معني دار عملكرد در هر دو رقم مورد آزمايش شد. رشد نامحدود بودن ارقام سويا بر مقاومت به خشكي و افزايش عملكرد تأثير بالايي دارد. در 1تحقيق حاضر مشخص شد كه در اكثر صفات مورد ارزيابي، رقم سحر در سطوح تنشي بالا (4S و 5S) آسيب پذير تر بوده و كاهش بيشتري را نشان داد.

1395/2/12

31846